SSCB’nin dağılmasıyla birlikte kapladığı bölgede var olmuş birçok askeri ve stratejik öneme sahip gizli nokta terk edilmiş olarak kaldı. Finansman sorunu vakaların çoğundaki nedendi. Günümüzde ise yabancı turistler buralara yoğun ilgi gösteriyor.
Vozrojdeniya Adası’ndaki Biyomühendislik Enstitüsü (Aral Gölü)
Sovyet döneminde burada biyomühendislik alanında uzmanlaşmış bilimsel bir kompleks faaliyet gösteriyordu. Burada biyolojik silah testleri ve çalışmalarının yapıldığı söylenir. Üs titizlikle korunmuş, adaya dışarıdan gelenlerin girmesi kesinlikle yasaklanmıştır. Ama 90’lı yıllarda her şey değişmiştir. Üs kapatılmış, personel ise adayı terk etmek zorunda kalmıştır. Günümüzde adadaki terk edilmiş binaları ve laboratuvarları görebilirsiniz. Cihazların hepsi tamamıyla taşınmamıştır. Ve herhangi bir değere sahip her şeyi 10 yıl içerisinde götüren çapulcular adayı defalarca ziyaret etmiştir. Vozrojdeniya Adası’nda bilim adamlarının özellikle ne tarz araştırmalar yaptığı hakkında herhangi bir kanıt yoktur.
Aksay yakınlarındaki Yedek Komuta Merkezi (YKM) (Rostov Bölgesi)
Aksay (Rostov Bölgesi) civarında bulunan Muhina Vadisi adındaki sık ormanlık bölgede beton yapıların kalıntıları korunmuştur. Bir zamanlar burada Yedek Komuta Merkezi bulunuyordu. SSCB’de bu tip sığınaklar nükleer savaş ihtimaline karşı inşa ediliyordu. Bu üs 50-60’lı yıllarda inşa edilmişti. Tepenin içerisine yüksekliği 8, uzunluğu 85 metrelik tüneller kazılmıştı. Atom bombasının direkt isabet etmesi halinde dahi sağlam kalabilecek şekilde tüneller dizayn edilmişti. Sığınağın resmi fonksiyonu askeri zırhlı araçların depolanması ve tamiriydi. Söylentilere göre tam da orada yeraltı askeri laboratuvarları bulunuyordu fakat faaliyetleri gizlenmişti. 80’li yılların ortalarından itibaren bu üste hiçbir deney gerçekleştirilmedi. 1993 yılında ise tamamen kapatıldı. 1998 yılında eski gizli sığınağın bölgesinde Aksay Askeri Tarih Müzesi açıldı. Şimdi ise burada resmi olarak ziyaretçileri gezdiriyorlar.
Sivastopol yakınlarındaki “Üs-221”
Morozovka köyünün yakınlarındaki bu terk edilmiş sığınağın bir başka ismi daha var: “Nora”. Sovyet devrinde bu üs Karadeniz Donanmasının Yedek Komuta Merkezi statüsündeydi. Eğer nükleer savaş başlasaydı, tam da buradan askeri faaliyetlerin komutası yürütülecekti. Üssün inşası 1977 yılında başladı ve çok sıkı bir gizlilikle yürütüldü. İnşaatçıların kendisi bile burada bir taş ocağı olacağını düşünüyorlardı. Gözlerden uzak tutmak için komşu dağ Gasfort’a bir mucur üretim fabrikası kurdular. Buraya ocaktan çıkarılan taşı getiriyorlardı. Yedek komuta merkeziyle alakalı tüm yapıları titizlikle sakladılar. Örneğin, sığınağa girilen iki giriş üzerinde siyah boyayla sahte pencerelerin çizildiği beton levhalardan oluşuyordu. Morozovka’ya giden yolda ise özellikle bir engel şeridi kurulmuştu. Bu, beklenmedik misafirlerin üsse yayan gelmesi ve askeri vaziyet haline geçilmesi halinde onları daha rahat kontrol edebilmek amacıyla yapılmıştı. Diğer birçokları gibi “Üs-221” 90’lı yılların başında “donduruldu”.
Riga yakınlarındaki Kekava ormanlarında konumlanmış 1964 yılının roket rampası derinliği 35 metre olan 4 fırlatma silosundan ve yeraltı sığınaklarından oluşuyordu. SSCB’nin dağılmasından sonra yapı yer yer su altında kaldı. Uzmanlar, tecrübeli iz sürücülerin eşliği olmadan buraya gitmenin tehlikeli olacağı konusunda uyarıyorlar. Ve bu sadece sudan ötürü tehlikeli olmayabilir. Silonun içinden roket yakıtı Heptil’in zehirli gazları çıkabilir. Buna benzer “maceraların” sadece ekstremistlerin ilgisini çekeceği ise aşikâr.
Balaklava’daki “K-825 Üssü” (Kırım)
Burası denizaltılar için bir yeraltı üssüdür. Soğuk Savaş zamanlarının gizli askeri üssü. 1961 yılından itibaren askeri mühimmatın (nükleer mühimmat dahil olmak üzere) korunduğu ve denizaltıların tamir edildiği kompleks Tavros dağının altında yer almıştır.
Üssün havuzlarına çeşitli sınıflarda 14 denizaltı sığabiliyordu. Ve tüm kompleks 100 kiloton gücündeki bir nükleer bombanın direkt darbesine dayanabilecek kapasiteydi.
1993 yılında terk edilen üs bölgenin sakinleri tarafından hurda demir olarak yağmalandı ve ancak 2002 yılında denizaltı üssünün kalıntıları üzerine bir müze kompleksi kuruldu.
Источник: Русская семерка
